«SEAGHOSTS - Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των μικρότερων θαλασσοπουλιών στην Ευρώπη»
Το πρόγραμμα SEAGHOSTS του χρηματοδοτικού προγράμματος Biodiversa+, που συντονίζεται από το Πανεπιστήμιο της Βαρκελώνης και στο οποίο συμμετέχει η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία μαζί με 16 εταίρους από 12 χώρες (Ελλάδα, Ισπανία, Πορτογαλία, Νορβηγία, Ιταλία, Δανία, Γερμανία, Ισλανδία, Γαλλία, Ιρλανδία, Καναδά και ΗΠΑ), είναι το πρώτο πρόγραμμα που αφορά συγκεκριμένα τα έξι είδη Υδροβάτη που απαντούν στην Ευρώπη.
Μέσα από το πρόγραμμα θα αξιολογηθούν οι κύριες απειλές που αντιμετωπίζουν οι Υδροβάτες στους τόπους αναπαραγωγής τους στη Μεσόγειο και τον ΒΑ Ατλαντικό και στις πιθανές περιοχές διαχείμασής τους στον Νότιο Ατλαντικό. Αυτές οι απειλές περιλαμβάνουν την κλιματική αλλαγή, τις υποδομές ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τις υδατοκαλλιέργειες και τη ρύπανση, συμπεριλαμβανομένης της έκθεσης στα μικροπλαστικά.
Με βάση τη χωρική κατανομή και την τροφική οικολογία των διαφορετικών ειδών Υδροβάτη, ελπίζουμε να κατανοήσουμε την ετήσια κατανομή τους, εντοπίζοντας τις σημαντικότερες περιοχές τροφοληψίας και διαχείμασής τους, τη μεταναστευτική συνδεσιμότητα των αποικιών, τη συμπεριφορά των αγνώστων αυτών ειδών στη θάλασσα καθώς και να αξιολογήσουμε την επικάλυψη των συσσωρευτικών επιπτώσεων των ανθρώπινων δραστηριοτήτων στον θαλάσσιο χώρο.
Οι Υδροβάτες, ως μακρόβια πελαγικά είδη που καλύπτουν τεράστιες αποστάσεις για αναζήτηση τροφής και κατά τη μετανάστευση, αποτελούν εξαιρετικούς δείκτες του θαλάσσιου οικοσυστήματος. Πρόσφατες τεχνολογικές εξελίξεις μας επιτρέπουν να τους ακολουθήσουμε στα εκτενή ταξίδια τους μέσω μικροσκοπικών δορυφορικών πομπών. Αναπαράγονται, μεταναστεύουν, ξεκουράζονται και τρέφονται στον θαλάσσιο χώρο και επισκέπτονται τη στεριά, κυρίως βραχώδεις ακτές και ακατοίκητες νησίδες, μόνο για να φωλιάσουν.
Οι κύριες απειλές που έχουν καταγραφεί για το είδος στην Ελλάδα είναι η θήρευση του μοναδικού αυγού τους από αρουραίους ή άλλους χερσαίους θηρευτές, η αλλαγή χρήσης και η ανάπτυξη των νησίδων αναπαραγωγής (π.χ. εγκατάσταση αιολικών), η θαλάσσια ρύπανση, η μείωση του ιχθυαποθέματος από την υπεραλίευση και η όχληση κατά την αναπαραγωγική περίοδο.
Μέχρι στιγμής, το μικρό σωματικό τους μέγεθος και η κρυπτική συμπεριφορά τους αποτελούσαν σημαντικό περιορισμό στη μελέτη τους.
Στόχος του προγράμματος είναι η βελτίωση της προστασίας των έξι ειδών Υδροβατών (οικογένειες Hydrobatidae και Oceanitidae) και η αύξηση της γνώσης σχετικά με τις απειλές που αντιμετωπίζουν τα μικρότερα θαλασσοπούλια της Ευρώπης.
Οι Βασικές Δράσεις του Προγράμματος:
- Διερεύνηση της χωρικής κατανομής και της τροφικής οικολογίας των Υδροβατών που αναπαράγονται στην Ευρώπη
- Κατανόηση της ετήσιας κατανομής, της μεταναστευτικής συνδεσιμότητας και της συμπεριφοράς στη θάλασσα των πληθυσμών των Υδροβατών που κατοικούν στις ευρωπαϊκές θάλασσες
- Δημιουργία Μονάδων Διατήρησης για τους Υδροβάτες που αναπαράγονται στην Ευρώπη μέσω ολοκληρωμένης ταξινόμησης
- Αξιολόγηση της επικάλυψης μεταξύ της χωροχρονικής κατανομής και της αφθονίας των Υδροβατών και των συσσωρευτικών επιπτώσεων των ανθρώπινων δραστηριοτήτων στη θάλασσα
- Παραγωγή μιας πρακτικής εργαλειοθήκης για τη βελτίωση της έρευνας και της διατήρησης στις αποικίες των Υδροβατών.
Κατά την περίοδο 2024 πραγματοποιήθηκαν οι ακόλουθες δράσεις στην Ελλάδα:
- Παρακολούθηση της αναπαραγωγικής επιτυχίας σε φυσικές φωλιές μιας αποικίας του είδους
- Δακτυλίωση ενήλικων πουλιών σε δύο αποικίες του είδους και συλλογή μορφομετρικών δεδομένων και δειγμάτων για αναλύσεις
- Τοποθέτηση πομπών τηλεμετρίας σε ενήλικα πουλιά σε δύο αποικίες του είδους για τον εντοπισμό των περιοχών τροφοληψίας και διαχείμασης.
Τα πρώτα αποτελέσματα από τους πομπούς που τοποθετήσαμε, επιβεβαιώνουν πως οι Υδροβάτες καλύπτουν τεράστιες αποστάσεις για εύρεση τροφής, ειδικά την περίοδο της αναπαραγωγής που επιστρέφουν με γεμάτες κοιλιές για να ταΐσουν τα μικρά τους.
Μάθετε περισσότερα στον ιστότοπο του Προγράμματος:
Μάθετε περισσότερα για τον Υδροβάτη
